Derya Baykal

Memorial Hastanesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Bölümü’nden Op. Dr. Barış Çakır, son yılların en çok raÄŸbet gören ameliyatı burun estetiÄŸinde yeni teknikler v…

Memorial Hastanesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Bölümü’nden Op. Dr. Barış Çakır, son yılların en çok raÄŸbet gören ameliyatı burun estetiÄŸinde yeni teknikler ve tartışmalar hakkında bilgi verdi.

Estetik burun ameliyatı, halkımızın talepleri nedeniyle ülkemizde en çok yapılan estetik operasyondur. Aynı anda “Dünya’nın en zor estetik ameliyatı” olarak da tanımlanabilir. Ameliyat olmak isteyen hastaların da en sık sordığu soru ise ameliyatın kapalı mı yoksa açık cerrahi tekniklerle mi yapıldığıdır.

Açık burun ameliyatında burun deliklerinin ortasindaki deri kesilir ve burun derisi, burun iskeleti üzerinden sıyrıldıktan sonra ameliyat, burnun anatomisini oluşturan yapılar görülerek yapılır. Kapalı teknikte ise bu kesi yoktur, tüm ameliyat burun deliklerinden yapılır. İki ameliyat tekniği de birbirinden çok farklı strateji gerektirmektedir. Her iki tekniğin de bir eğitim süreci vardır.

“Görerek yapılan ameliyat kapalı ameliyattır.”

“Kapalı ameliyat yapan bir cerrahın ne yaptıgını yanındaki asistani bile göremez” denir. Yani kapalı ameliyatı öğrenmek açık ameliyata göre daha zordur. Ancak burun ucunda minimum hasara yol açtığı için burun ucundaki ÅŸiÅŸlikler daha çabuk inmektedir. Açık teknik, öğrenmesi daha kolay bir tekniktir ve cilt kaldırıldığı için ameliyatı yapmak daha kolaydır. Açık ve kapalı teknikte tüm detaylar gözetilerek ameliyat yapılıyorsa da ameliyat süreleri arasında büyük farklar yoktur. Öğrenmesi ve yönetmesi kolay olduÄŸu için son 20. yüzyılda açık rinoplasti, kapalı rinoplastiye göre daha çok yapılır olmuÅŸtur. Son yıllarda sadece açık rinoplasti yapanlar, kapalı rionoplastiye, kontrolsüz olduÄŸu ve sonuçlarının yeteri kadar iyi olmadığı ÅŸeklinde eleÅŸtiriler getirmektedir. Ancak, iyi cerrahların elinde kapalı teknik halen çok iyi çalışan bir yöntemdir. Açık teknik, uzun süren ÅŸiÅŸlik ve burun altındaki yara izine raÄŸmen nispeten daha kontrollüdür. Kapalı tekniÄŸi yapması ve kontrolü zordur ancak ÅŸiÅŸlikler daha çabuk inmekte, cilt deÄŸiÅŸiklikleri daha az olmaktadır.

“EÄŸitimli bir göz ile cildi kaldırmadan da kıkırdakları görebilmek mümkün mü?”

Eylül 2009’da Memorial Hastanesi’nde Türkiye’nin pek çok deÄŸiÅŸik ilinden gelen plastik cerrahlar için özel bir edÄŸitim programı düzenledik. Avustralya Sydney’den Michael Esson adlı bir resim profesörü, plastik cerrahlar için özel hazırlanmış bir kurs vermek üzere Ä°stanbul’a geldi. Bir ressamın insan vücudunu algılaması ile anatomi bilgisini bir araya getirmek amaçlandı ve gerçekten çok baÅŸarılı sonuçlar aldık.

Desen eÄŸitimi alan bir cerrah, burun üzerindeki çıkıntı ve gölgelerin anatomik sebeplerini daha iyi anlamaya baÅŸlıyor. Buna resim terminolojisinde “kontur çizgileri” deniyor. Kontur çizgileri, topografik anatomiyi gösteriyor. Bu, yeryüzünün bilgisayarda tepe ve çukurlarını gösteren çizgiler gibi düşünülebilir. Burun derisinin altında; 2 burun kemiÄŸi, 2 solunum kıkırdağı, 1 septum kıkırdağı, 2 burun ucu kıkırdağı ve üst çene kemiÄŸinin burun çıkıntıları bulunmaktadır. Bu anatomik yapıların kendine ait topografik anatomileri vardır. Ayrıca birbirleri ile geçiÅŸ yaptıkları bölgelerde çeÅŸitli gölge ve ışıklar yaratmaktadırlar. Cilt kalınlığını da hesaba katıp, bu 10 bilinmeyenli denkleme dikkatli bakıldığında; alttaki anatomiyi görmek, kıkırdakları takip etmek mümkün olmaktadır. Yani, desen çalışmaları ile eÄŸitilmiÅŸ bir göz ile bakıldığında cildi kaldırmadan da kıkırdakları görmek mümkün olmaktadır. Kontur çizgiler ile topografik anatomiyi incelemek, burun ameliyatı tekniklerinin, burun derisinde oluÅŸturduÄŸu deÄŸiÅŸiklikleri takip etmek, dışarıda nasıl bir ışık ya da gölge yapmak için içeride nasıl anatomik deÄŸiÅŸiklikler gerektiÄŸi konusunda da bize ciddi ipuçları verebilmektedir.

Bu yaklaşım ÅŸu tezin antitezidir; “kapalı ameliyat görmeden yapılan ameliyattır”. Kontur çizgileri ile burnu deÄŸerlendirmek, cilt altındaki kıkırdakları görmemizi saÄŸlamaktadır. Ä°yi muayene ile problemi çok iyi belirlemek mümkündür ancak bazı hastalarda, kapalı teknik artık yetersiz kalmakta ve açık teknik daha iyi sonuç vermektedir. Burun ucunda ciddi ÅŸekil bozukluÄŸu mevcut ise, daha önce yapılmış ameliyatlar nedeniyle asimetriler meydana gelmiÅŸ ise açık teknik tercih edilmektedir. Burun ucu çok güzel olan bir hastanın, burun ucunu bir ünite olarak hareket ettirmek yeterli olduÄŸunda açık tekniÄŸe ihtiyaç kalmamaktadır. Açık ve kapalı teknikler, dünyada geniÅŸ kullanımı olan teknikleridir. Son zamanlarda açık tekniÄŸin daha çok tercih edilmesi nedeniyle kapalı teknikler terk ediliyor havası yaratılmamalıdır. Ä°yi sonuca ulaÅŸmak için gerekiyorsa çekinmeden açık teknik tercih edilmeli, kapalı ile çözümlenecek bir burunda ise kapalı ameliyatın burun ucundaki çabuk iyileÅŸme avantajından hastalar mahrum bırakılmamalıdır.

Op. Dr. Barış Çakır
Estetik, Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi Uzmanı